Microsoft Lisanslama Planları

07.12.2007 | 01:36 Dokümanlar , Windows Server 42 Yorum

Uyarı: Bu yazı 2007 yılı sonunda yayımlanmıştır. Geçen süre içerisinde yazı içinde yer alan ürünlerin yeni sürümleri çıkmış ve lisanslama politikaları değişikliğe uğramış olabilir. Eğer okuduğunuz bilginin doğruluğu konusunda şüpheliyseniz en güncel bilgiyi Microsoft iletişim hattından ve ya lisanslama ile ilgili çalışan iş ortaklarından edinebilir, yazı altına yorum ekleyerek diğer kişiler ile paylaşabilirsiniz.

Microsoft’un lisans stratejisi gerçekten bazen çok kompleks olabiliyor. Çok sayıda ürün ve bir çok lisanslama yöntemi bulunmakta. Hatta bu iş için oluşturulan bir sertifikasyon programı bile var. (MLSS: Microsoft Licensing Sales Specialitst). Bu uzmanlar Microsoft ürünlerinin yasal olarak satın alımı konusunda firmalarda görev alıyor ve danışmanlık hizmeti sağlıyorlar. Neden bu tip uzmanlara ihtiyaç duyulduğunu yazımızın ilerleyen bölümlerinde eminim sizde anlayacaksınız.

Bu kadar ayrıntılı lisanslama yöntemlerinin tümüne bir makalede değinebilmemiz gerçekten çok zor. Biz makalemizde en sık kullanılan lisanslama programlarından olan “Open Lisanslama“, Her yerde karşımıza çıkan “OEM Lisanslama“, piyasada fazla denk gelemediğimiz ve tercih oranı düşük olan “Kutulu Ürün Lisansları“, sunucuların ve üzerinde çalışan bazı uygulamaların lisanslanması konularına değineceğiz. Ayrıca diğer lisanslama programları ve yöntemleri hakkında nerden/nasıl doğru bilgiye ulaşabileceğimizi öğreneceğiz. Ve son olarak, örnek bir işletme ortamı tasarlayıp bu yapının nasıl lisanslanması gerektiğine değineceğiz.

Lisans Nedir?

Bilgisayar kasasının üzerine yapıştırılmış olan ya da elimizde olan bir belge değimlidir? Kısmen evet ama aslında biraz daha fazlasıdır. Satın aldığımız lisan, bu yazılımı hangi amaçlar için kullanabileceğimizi anlatan ve bunu yaparken hangi kurallara uymamız gerektiğini açıklayan bir sözleşme ile birlikte gelir. (Lisansın yanında gelen yazılı belge yada kurulum sırasında karşılaştığımız sözleşme) Çoğu zaman yazılımı yükleyebilmek için ilgili sözleşmeyi kabul etmemiz gerekir.

Bu konu için Microsoft der ki;

“Lisans ve bağlı sözleşmeler, telif hakları altında üretilen bir ürünün üretici firma/kişi açısından nasıl kullanacağını tanımladığı bir sözleşmedir. Bunun kapsamı, lisans sözleşmesinde veya üretici firmanın ek uyarıları ile belirtilir.”

Bu sözleşmedeki maddelere uymayıp yazılımı kaçak olarak kullanmaya, kopyalamaya ve dağıtmaya devam eden kullanıcıların yaptığı eyleme “Yazılım Korsanlığı” denir. Bu doğrultuda gerçekleştirilecek herhangi bir hukuki işlemde, korsan yazılım kullanan şahıs ve kurumların genelde savunma şansı yoktur. Ve çok büyük cezalarla karşı karşıya kalmaları kaçınılmazdır. Çünkü yazılım, lisans anlaşması maddelerince korunmakta ve maddelerinde hangi durumlarda cezai işlem uygulanacağı belirtilmektedir. Siz de yazılımı yüklerken bu anlaşmayı kabul ettiğiniz için temize çıkabilmeniz çok zordur.

Bizim makale konumuz Microsoft ürünlerinin lisanslama teknikleri. Bahsettiğimiz bu karmaşık yapıda Microsoft, biz kullanıcılar için farklı lisanslama programları geliştirdi. Her büyüklükte işletmeye uygun bir lisanslama programı var. Ve hepsi kendine göre farklı avantajlara sahip. Bunun yanında kişisel kullanım için de lisanslama yöntemleri mevcut. Bu lisanslama programları temelde 6 başlık altında toplanıyor. “Open Lisans” da bu programlardan birisi.

Microsoft, yazılımlarını müşterilerine direkt olarak değil satış kanalı üzerinden sağlamaktadır.

Perakende satış kanallarından: İçinde tek lisans medyasının (CD) bulunduğu kutu (Box) ürünler alabiliriz. Nerelerdir buralar? D&R, bilgisayar ürünleri satış mağazaları ve teknoloji marketleri gibi herkese satış yapan yerler.

Orijinal ekipman üreticisinden: Yeni PC aldığınızda işletim sisteminizi yada diğer Microsoft yazılımlarını (Microsoft Office, Windows Server vs..) PC’ye gömülü olarak alabilirsiniz. (OEM Lisans)

Microsoft İş Ortakları kanalı ile: 5 yada daha fazla lisans alımı yapabilirsiniz. (bahsedeceğimiz lisanslama programları dahilinde)

Şimdi mevcut lisans programlarına bir göz atalım. Bunları 6 ana başlık altında toplayabileceğimizi söylemiştik.

  • Open Lisanslama
  • Select Lisanslama
  • Kurumsal Anlaşma
  • Kurumsal Üyelik Anlaşması
  • Open Value (Multi-Year Open)
  • Open Value Üyelik (OVS)

Bu lisanslama tiplerinin her birinin kendine göre avantajları – dezavantajları var. Bu lisans programlarının tüm özelliklerine değinmemiz biraz zor. Onun için başta da söylediğimiz gibi en çok tercih edilenlerden olan “Open Lisans” türünü inceliyoruz. Diğer lisanslama programları ödeme şekli, lisans kullanım süresi, bilgisayar sayısı gibi farklılıklar gösteriyor.

Open Lisanslama

Microsoft’un genelde küçük ve orta büyüklükteki işletmeler için oluşturduğu bir lisans programı bu. Bilgisayar sayısı 5 ve daha fazla olan firmalar için uygundur. Kurum tarafından satın alınabileceği gibi şahıslar tarafından da satın alınabilir. Aslında şöyle söyleyelim, en az 5 Microsoft lisansı ile “Open Lisans” programına katılabiliriz.

Open lisanslama, alacağımız ürünlere göre kendi içinde alt bölümlere ayrılabiliyor. (Open Business – Open Volume) Ancak temelde gerekli olan en az 5 Lisan. Örneğin iki bilgisayarınız varsa;

2 Windows lisansı + 2 Office lisansı + 1 Project lisansı satın alarak “Open Lisans” programına dahil olabiliyoruz. Yada 5 bilgisayarınız için 5 tane Windows alarak yine bu programa dahil olabiliyoruz.

“Open Lisans”lar kuruma yada kişiye ait lisanslardır. Satın alım sonrasında kurum yada kişi adına düzenlenmiş bir Lisans belgeniz olur. Ve yine özel bir Open Lisan anlaşma belgeniz olur. (Okumanızı öneririm) Bu anlaşmada lisansları nasıl kullanmanız gerektiği, hangi amaçla kaç kopya oluşturulabileceği, nerelerde kullanılabileceği gibi tarafınızdan kabul edilmiş bilgiler vardır. Bilgisayarlar üzerine yapıştırmanız gereken orijinallik etiketleri yoktur. Ve bu lisanslar genelde her makine için etkinleştirme gerektirmez. Bir kez etkinleşmesi yeterlidir. Diğer tüm makineleri lisans anlaşmanızdaki sayı kadar etkinleştirmeden kurabiliriz.

Bu lisansları kurumunuz içinde istediğiniz bilgisayarlarda, ancak satın aldığınız sayı kadar kullanabilirsiniz.

Örnek vermek gerekirse;

Open Lisans programı çerçevesinde 10 adet Windows XP ve 5 adet Microsoft Office lisansı satın aldınız. Şirketinizde 20 tane bilgisayar var ve bunlar Windows 2000 ile çalışıyor. Siz aldığınız bu XP lisanslarını istediğiniz Windows 2000 çalıştıran bilgisayara kurabilirsiniz. Tabi 10 adet sınırını geçmemek şartıyla. Çünkü anlaşmanız 10 adet Windows XP lisansını kapsıyor. Aynı şekilde Office programını da istediğiniz 5 bilgisayara kurabilirsiniz.

Bu lisanslamanın şöyle bir avantajı var. Örnekteki Windows XP’lerden birisini kaldırıp onun yerine yine şirket içindeki başka bir bilgisayara yükleyebilirsiniz ve makinelerin donamını istediğiniz kadar değiştirebilirsiniz. Yani OEM lisans tipindeki gibi lisans makineye bağlı olmuyor. Şirkete ait ve sınırı geçmemek şartıyla istenilen bilgisayara kurulabiliyor.

Open Lisans programda, şirketinize sonradan alınan bilgisayarlar için istenilen sayıda ek yeni lisans sipariş edilebiliyor. Fiyat konusunda ise kutu ürünlere göre oldukça avantajlı (%20 – 35 ‘lere varabiliyormuş). Bunun nedenlerinden birisi, Open lisanslamada kutu ürün girdileri için değil sadece lisans için ücret ödüyor olmanızdır. Yani 10 open lisan alımında size 10 adet cd, 10 adet kitapçık gönderilmiyor. Eğer Lisans siparişi verirken belirtirseniz disk ve dokümantasyon seti ayrıca gönderiliyor. Aksi taktirde lisans belgeleri ve genelde her ürün için bir medya (cd) gönderiliyor. Bu da lisans için ödediğiniz fiyatı düşürüyor. Yada elinizde mevcut olan herhangi bir kutulu ürün lisansı, Open Lisan kapsamına alınıp bu cd ve lisans key’ini kullanmanız sağlanabiliyor.

Örneğin;

Elinizde bir adet kutulu olarak alınmış Windows XP Pro var. Şirketinizdeki 10 bilgisayarı Open Lisans programına dahil ederek Windows XP Pro ‘ya geçirmek istiyorsunuz. Microsoft bu ürün anahtarını sizin için Open Lisans kapsamına alıyor ve bu şekilde kurulumları gerçekleştirebiliyorsunuz.

Open Lisans medyaları anlaşmada belirtildiği şekilde şirket içinde kullanım amaçlı çoğaltılabiliyor. Dikkat edin, anlaşmada belirtildiği şekilde ve yalnızca şirket içinde kullanım amaçlı.

Open Lisans programına üye olmak için satın almak istenilen lisans sayısını ve ürün tiplerini belirlemek ve herhangi bir Microsoft iş ortağına sipariş vermek yeterli. Geri kalan prosedür iş ortağı şirket tarafından hallediliyor ve lisans belgeleriniz iş ortağı üzerinden size ulaştırılıyor.

Ayrıca Open Lisans, “yazılım güvencesi lisansı” ile birlikte alındığı taktirde o yazılıma ait en son çıkacak versiyonları (2 Yıl) kullanma hakkına sahip oluyorsunuz. Bu süre, satın alınan yazılım güvencesi paketinin tipine göre farklılık gösterebiliyor.

Microsoft Ürünlerinde Yazılım Güvencesi (SA)

Kısaca anlaşma kapsamındaki ürünler için belirli bir süre kapsamında duyurular güncel sürümleri ilave ücret ödemeden kullanabilme hakkı diyebiliriz. Ayrıntı için aşağıdaki bağlantı incelenebilir.

http://www.microsoft.com/turkiye/lisanslama/savalue/

Basit bir örnek vermek gerekirse; Open Lisan kapsamında, yazılım güvencesi ile beraber 10 adet Windows XP aldınız. Bir sene sonra Windows Vista piyasaya çıktı. Windows XP işletim sistemlerinizi ücretsiz olarak Windows Vista ‘ya upgrade edebiliyorsunuz. Yazılım güvencesi anlaşma süreniz bittiği zaman ise eğer anlaşmayı yenilerseniz upgrade hakkınız çıkacak yeni sürümler için aynen devam ediyor. Eğer anlaşmayı yenilemezseniz, anlaşma bittiği tarihteki mevcut open lisanslarınızı daha sonra çıkacak olan güncel sürümlere upgrade edememek koşuluyla kullanmaya devam ediyorsunuz.

Open lisanslama basitçe bu şekilde işliyor. Kontroller sırasında Lisansın geçerli olabilmesi için Open Lisans belgesinin ve ürünün faturasının muhakkak olması gerekiyor. Open Lisans belgesi üzerinde orijinallik sertifikasının bulunması, ürün tanımlarının, adetlerinin ve kullanılan dilin açıkça belirtilmiş olması, ayrıca bu belgenin satın alan kurum yada şahıs adına düzenlenmiş olması gerekiyor. Bununla birlikte lisans anlaşmanızdaki yasal kopya sınırını da geçmemiş olmanız gerekiyor. Bu nedenle Open lisans ürünüz hakkında size gönderilen dosyayı iyi saklamanız önerilir.

Son olarak “Open” anlaşmaları kapsamındaki bazı lisanslama modellerin karşılaştırmalarını ve hangi ürünleri kapsadıklarını aşağıdaki tablolarda görebilirsiniz.

Open Lisans Fayda Tablosu

Lisans Seçenekleri

Kurumların ihtiyaçlarına tam cevap verebilmek için oluşturulan diğer toplu lisanslama programların linkleri aşağıda yer alıyor. MLSS sertifikasının neden ortaya çıktığını anlamaya başladınız sanırım.

Select Lisanslama 6.x

Kurumsal Anlaşama 6.x

Kurumsal Üyelik Anlaşması

Open Value (Multi-year)

Open Value Üyelik

Bu lisanslama programları hakkında daha ayrıntılı bilgi için Microsoft Türkiye iletişim hattı ya da Microsoft iş ortağı firmalar ile görüşebilirsiniz.

OEM Lisanslama

Bekli de bizi en çok ilgilendiren lisanslama bu. Çünkü hemen hemen her yerde karşımıza çıkıyor. Ve kontroller sırasında en çok açık verilen nokta da genelde OEM lisanslar oluyor.

Bir kurum, Open lisans yada farklı bir lisans programı ile lisans almak istiyorsa, herhangi bir Microsoft iş ortağı ile görüşüyor ve doğru şekilde yönlendirilip gerekli lisansları kolay bir şekilde satın alabiliyor. Ancak OEM’de durum farklı çünkü artık bunu herkes satıyor. Özellikle küçük bilgisayarcılar kutu ürün satarmış gibi OEM ürün satıyor. Aslında OEM lisanslar sadece “Orijinal Ekipman Üreticileri”nden ve yalnızca yeni bir bilgisayar ile temin edilebiliyor olmalıdır. Bu noktada dikkat edilmesi gereken bazı hususlar var. Aksi taktirde alınan lisanslar ne kadar ücret ödenirse ödensin geçersiz sayılıyor.

OEM lisanslar yalnızca yeni bir bilgisayar ile birlikte alınabilir. Ve orijinallik etiketinin bilgisayar üzerine yapıştırılmış, işletim sisteminin kurulmuş olması gerekir. (Ya da ön kurulum aşamalarının son kullanıcı için hazırlanmış olması.) Ayrıca Lisans ve bilgisayar faturalarının sizde olması gerekmektedir. Aksi taktirde lisan geçersiz sayılabilir.

Eğer daha önceden alınmış bir bilgisayara OEM işletim sistemi lisansı almak istersek, bu ancak 4 ana donanım ile birlikte aldığımız zaman geçerli bir lisans olur. (ana kart, işlemci, bellek, sabit disk) Dikkat edin, bu donanımlardan birisinin olması yeterli değil, 4′üde lisansla beraber alınmak zorunda. (Zaten bu değişiklikle neredeyse yeni bir bilgisayar oluyor.) Ve bu donanımların OEM lisansın kullanılacağı bilgisayar üzerinde çalışıyor olması gerekiyor.

GGK – Get Genuine Kit

Ya da bu tip yani donanımı olan Windows XP Professional işletim sistemleri için Microsoft’un piyasaya çıkarttığı yeni bir ürün var. MS OEM GET GENUINE KIT WIN XP PRO. Bu kit ile yeni donanım almaksınız mevcut bilgisayarları lisanslayabiliyoruz. (Yalnızca Windows XP Pro ‘lar için geçerli.) Ayrıca bu kitler ile illegal olan Windows XP Professional sistemlerimizi formatlamadan ve yeni 4 donanım almadan legal hale getirebiliyoruz. Bu kitler 20 Şubatta aktif olan WGA kontrolü ile beraber çıktı. WGA kontrolü ile korsan olduğu tespit edilen Windows XP kopyaları, yeni kurulum yapmaya gerek kalmadan “Windows Ürün Anahtarı Güncelleştirme” aracı ile legal hale getirilebiliyor. Bu araca aşağıdaki linkten ulaşabilirsiniz.

http://catalog.microsoft.com/genuine/purchase/updateinstructions.aspx?displaylang=tr

Bu kitler Windows XP OEM lisanslardan yaklaşık 30$ daha fazla ve yine yalnızca kullanıldığı bilgisayara ait oluyor. Ancak bu ürünü kullanırken yeni donanım alma gereksinimi ortadan kalktığı için oldukça karlı bir pozisyonda. OEM’ lisanslarda olduğu gibi faturasının ve “Ek Son Kullanıcı Lisans Sözleşmesi“nin (EULA) saklanmış, orijinallik etiketinin de (COA) kasa üzerine yapıştırılmış olması gerekiyor. Birde bu kitlerin 10lu paket olarak satılanları mevcut. Bu durumda alacağınız paket 1 adet Windows XP kurulum CD’si, 10 adet COA (Orijinallik) etiketi ve bir adet EULA kopyası içeriyor.

WGA – Windows Genuine Advantage

Yeri gelmişken WGA programının ne olduğundan kısaca bahsedelim. “Windows Genuine Advantage” yani “Windows Orijinal Ürün Avantajı”. Şimdilik sadece Windows XP ve Windows Vista sistemler için geçerli bir program. Windows XP ‘lerde bir güncelleştirme paketi ile, Windows Vista ‘da ise yerleşik olarak gelen bir uygulama. Bu, sistem yazılımınızın orijinal olup olmadığını kontrol ediyor. Eğer orijinal değilse bilgisayarınızda kaldırılamaz bir uyarı mesajı beliriyor ve size çözüm için neler yapabileceğinizden bahsediyor. Aşağıda bir örnek var.

http://www.microsoft.com/turkiye/haberler/default.mspx

Ve siz hala orijinal olmayan kopyayı kullanmaya devam ederseniz, yazılımınızın bazı özellikleri kullanılamaz hale geliyor ancak asla işletim sisteminiz açılamaz duruma gelmiyor.

Windows Vista ‘da ise WGA uygulaması biraz farklılık gösteriyor. Örneğin orijinal olmayan bir kopya kullanmaya devam ettiğinizde, bilgisayarınız “sınırlı işlevsellik” modunda çalışmaya başlıyor. Bu moda çalışan bilgisayarlarda başlat menüsü ve masa üstü simgeleri görüntülenmiyor. Masa üstü arka planı ise siyah renkte oluyor. Kullanıcılar bu modda web tarayıcılarını kullanıp internete bağlanabilir ancak 1 saatlik süre sonunda oturum otomatik olarak sistem tarafından kapatılır. Kullanıcı tekrar oturum açabilir ancak 1 saat sonunda yine kapanacaktır. Bir süre sonra ise bilgisayar yalnızca “Güvenli Mod” da oturum açmaya izin verir. Bu mod da iken kullanıcıların kişisel verilerine ulaşması asla engellenmiyor. Orijinal yazılım ve avantajları konusunda aşağıdaki linkten ayrıntılı bilgi edinilebilir.

http://www.microsoft.com/genuine/

Konumuza geri dönersek; OEM işletim sistemlerindeki donanım değişiklikleri ise bir başka dikkat edilmesi gereken noktadır. OEM sistemlerde maksimum 3 ana donanım değiştirebilirsiniz. 4ncü donanım değişikliğinden sonra lisans geçersiz olur ve yeniden etkinleştirilemez. Bu durumda, yeni 4 ana donanım ile yeni bir OEM lisans alabilirsiniz ya da GGK (Get Genuine Kit) kullanarak yeni donanım almadan lisanslama yapabilirsiniz (Yalnızca Windows XP Pro.) Veya yazımızın başında bahsettiğimiz farklı lisanslama yöntemlerine yönelebilirsiniz.

OEM Uygulama yazılımları ise yalnızca yeni bir bilgisayar ile birlikte alınabilir. (ör: Microsoft Office SBS, Office Project vs.. ). Yani önceden alınmış ve uzun süredir kullanılıyor olan bir bilgisayar üzerine, işletim sistemi lisanslı olsa dahi OEM uygulama yazılımı alamayız. Bu kurala uyulmaması durumunda alınan lisans teknik olarak geçersiz olur.

Kutu Lisanslama (FPP)

Microsoft’un genelde perakende teknoloji mağazaları kanalı ile sattığı ürünlerdir bunlar. Ancak piyasada bulmak gerçekten zordur. Zaten fiyatları da diğer lisanslama tiplerine göre oldukça yüksektir. Donanımdan bağımsız olarak istenilen bilgisayara kurulabilir ancak aynı anda birden fazla bilgisayara kurulamaz. Tek lisans olarak satın alınabilir. OEM ürünlerden farklı olarak bilgisayara ait bir lisans değildir. Yani kutulu ürünü farklı bir bilgisayarda tekrar kullanabiliriz. (Eskisini kaldırmak şartıyla) Open lisans gibi ürünü satın alan kişiye ait bir lisanstır. Ürün sözleşmesinde belirtildiği şekilde devredilebilir yada tekrar satılabilir.

Kutulu ürünler içerisinde de bir adet orijinallik sertifikası ve bir adet son kullanıcı lisans sözleşmesi bulunur. Ayrıca kurulum CD’si ve kitapçıkta bulunur. Bu orijinallik etiketinin bilgisayar üzerine yapıştırılması gerekmez. Çünkü dediğimiz gibi bilgisayara ait bir lisans tipi değildir. Lisansın geçerli olabilmesi için Ürünün kutusu ve orijinal CD’si, son kullanıcı lisans sözleşmesi ve ürün faturasının bir kopyasının saklanmış olması gerekir.

Sunucu İşletim Sistemlerinin ve Uygulamaların Lisanslanması

Sunucuların lisanslanması konusunda da aynı Open, OEM ve Kutu lisanslama kuralları geçerlidir. Tüm Windows Server 2003 OEM sürümleri yalnızca yeni bir bilgisayar ile birlikte alınıp kullanılabilir. Kutulu sunucu yazılımlarını ise istediğiniz sunucuda kullanabilirsiniz. Tüm Sunucu lisansları yine mevcut Lisanslama Programları dahilinde satın alınıp kullanılabilir. Ancak sunucu çalıştıran ortamlarda farklı lisans gereklilikleri vardır. İşlemci başına lisanslama, kullanıcı sayısına göre lisanslama ve terminallerin sunucuya erişim lisansları (CAL) gibi ayrıntılar vardır. Öncelikle, en sık kullanılan sunucu uygulamalarının lisans durumlarından bahsedelim, daha sonra da bunlar için gerekli CAL lisanslarına değinelim.

Lisans gerektiren bazı sunucu işletim sistemleri ve uygulamaları aşağıdaki gibidir. Diğer ürünler için Microsoft.com ziyaret edilebilir.

Lisans Gerektiren Sunucu Uygulamaları

Bu ürünler yukarıda anlattığımız lisanslama teknikleri ile satın alınabilir. Ancak kullanıcılara hizmet verirken farklı lisans gereksinimleri olacaktır. En çok karşılaştıklarımıza bir göz atalım.

Windows Server İşletim Sistemlerinin Lisanslanması

Windows server işletim sistemleri de yukarıdaki lisanslama teknikleri ile lisanslanabilir. Sunucu işletim sistemi yazılımı dışında lisanslamada belirleyici etken, bu makineye bağlanacak kullanıcı sayısı (Pear User) yada aygıt sayısı (Pear Device) dır. Bu konuda çok sık yapılan bir yanlış var. Bir ortama, sadece lisanslı Windows Server işletim sistemi almak yeterli olmuyor. Eğer bu işletim sisteminin kaynaklarından yararlanacak kullanıcılar varsa (dosya paylaşımı, print server özelliği, domain ortamı vs..) sunucuya erişecek her client için ayrıca Windows Server CAL (Kullanıcı Erişim Lisansı) alınması gerekir.

Windows Server CAL Lisansı

Windows server kullanıcıları için örneğin aşağıdaki durumlarda kullanıcı başına CAL alınması gereklidir. (işletim sistemi lisansı ile karıştırmayın.)

  • Kimlik doğrulama gerçekleştiren kullanıcılar için
  • Dosya paylaşım servislerinden hizmet alan kullanıcılar için
  • Yazdırma servislerinden hizmet alan kullanıcılar için
  • Sunucu üzerindeki herhangi bir uygulamadan hizmet alan kullanıcılar için
  • vb..

Bu CAL lisansları genelde 5lik paketler halinde satılıyor ve lisans anahtarının sunucu üzerine girilmesi gerekiyor. CAL lisansının işletim sistemi diline uygun olması gerekiyor. Server işletim sistemleri genelde +5 CAL ile beraber geliyor ancak hiç CAL olmadan gelen paketler de var. Eğer +5 CAL ile gelmişse ilk kurulumda 5 kullanıcı için gerekli CAL içerisinde oluyor. Daha sonra ihtiyaca göre 5′lik paketler halinde CAL girebiliyorsunuz.

Küçük bir örnek vermek gerekirse;

Bir Windows Server 2003 Standard Edition işletim sisteminiz ve 20 tane Windows XP terminaliniz var. Bilgisayarların domain ortamında çalıştıklarını düşünelim. Bu yapıda almamız gerek lisanslar:

  • 1 adet Windows Server 2003 STD işletim sistemi lisansı
  • 20 adet Windows XP Pro işletim sistemi lisansı
  • 15 Adet Windows Server CAL lisansı. (çünkü server içerisinde 5 lisans geliyor - gelmediği durumlarda 20 CAL almalıyız )

Microsoft SQL Server Lisanslama

Üretim ortamında SQL serverı lisanslamak için genel olarak 3 seçenek vardır.

1) İşlemci Başına Lisans: Bu modelde, SQL Server çalıştıran işletim sistemi ortamı tarafından erişilen her fiziksel ve sanal işlemci için bir lisans gereklidir. Bu lisans tipi, herhangi bir aygıt veya kullanıcı erişim lisansı (CAL) gerektirmez.

Bilgisayardaki tüm işlemciler için SQL server lisansı aldığınızda, o bilgisayara SQL Server’ın istediğiniz sayıda kopyasını yükleyebilirsiniz.

Eğer bir işlemciyi SQL Server yazılımını kurduğunuz işletim sisteminin tüm kopyalarına erişilmez yaptıysanız, bu işlemci için yazılım lisansına gereksiniminiz yoktur. Yani makine üzerinde 2 işlemci var ve siz SQL çalıştıran işletim sisteminiz için sadece tek işlemci kullanıyorsunuz, o halde SQL için tek işlemci lisansı almanız yeterli oluyor.

Bu lisans tipinde istenilen sayıda kullanıcı ve cihaz SQL servera erişebilir. Çünkü lisans işlemci sayısına göre alınmıştır. SQL için ayrıca CAL alınmasına gerek yoktur.

Bu lisans tipi genelde internet ve extranet senaryolarında kullanılır. (SQL tabanlı Web uygulamaları gibi.) Çünkü bu senaryolarda SQL Server ‘a erişen kullanıcıları veya aygıtları saymak zordur, bu nedenle donanım bazlı fiyatlandırma daha mantıklıdır.

Ayrıca günümüzde çok popüler olan sanal sistemler üzerinde çalışan SQL Server için sanal makine tarafından erişilen her işlemci işlemciye lisansı almak gerekir.

2) Sunucu ve Aygıt CAL ‘ları: Bu modelde, SQL Server çalıştıran sisteme erişen her istemci cihazı için CAL’in yanı sıra, SQL Server’ın bir oturumunu çalıştıran her işletim sistemi ortamı için bir sunucu lisansı gerekir. Belirli bir aygıttan istenilen sayıda kullanıcının lisanslanmış sunucu yazılımına erişimine izin verilir.

Bir örnek vermek gerekirse;

Windows Server 2003 üzerinde çalışan bir SQL server 2005 ‘imiz olsun. Ve domain ortamında çalışan 10 adet Windows XP terminalimiz ve bunları kullanan 20 tane kullanıcımız olsun. (örneğin bir vardiya döngüsü olabilir) SQL tabanlı ticari bir program kullandıklarını düşünelim. Bu yapıda bize gereken lisanslar aşağıdaki gibidir.

  • 1 Adet Windows Server 2003 İşletim Sistemi Lisansı
  • 10 Adet Windows XP Professional İşletim Sistemi Lisansı
  • 10 Adet Windows Server CAL
  • 1 Adet SQL Server STD Lisansı
  • 10 Adet Aygıt Başına SQL CAL

Bu şekilde lisanslama yaparsak 10 bilgisayarı kullanan 20 kişi SQL Server ‘a yasal olarak erişebilir.

Eğer SQL Server CAL ‘ı Kullanıcı Başına almış olsaydık, 20 tane SQL CAL almamız gerekecekti. Ya da SQL Server ‘ı işlemci başına lisanslamış olsaydık, CAL almamıza gerek kalmayacaktı ama bu seferde ödediğimiz lisans ücreti fazla olacaktı.

Bu nedenle lisanslama yaparken ihtiyaçlarımızı iyi analiz edip doğru kararlar vermeliyiz.

3) Sunucu ve Kullanıcı CAL ‘ları: Bu modelde, SQL Server çalıştıran sisteme erişen her kullanıcı için CAL’in yanı sıra, SQL Server’ın bir oturumunu çalıştıran her işletim sistemi için bir sunucu lisansı gerekir. Bu lisanslama tipinde, belirli bir kullanıcının istenilen sayıda aygıttan lisanslanmış sunucu yazılımına erişimi amaçlanmıştır.

Microsoft SQL Server CAL konusunda şöyle diyor;

“Genelde, bağımsız CAL ‘ları perakende satış, orijinal donatı üreticisi (OEM), Açık Lisans veya Lisans Seç programlarıyla satın alıyorsanız, tümü aygıt CAL ‘ları, tümü kullanıcı CAL ‘ları veya aygıt ve kullanıcı CAL ‘ları birleşimini satın alabilirsiniz. Bununla birlikte yönetimi ve izlemeyi kolaylaştırmak için ya tümü aygıt başına CAL, ya da tümü kullanıcı başına CAL satın almalısınız.”

Zaten istenildiği taktirde –duruma göre ücret ödemeden- SQL Server CAL tipleri arasında geçiş yapabiliyorsunuz.

Microsoft ISA Server Lisanslama

Sanırım Microsoft sunucu ürünleri içinde lisanslaması en basit olan ürün ISA server. İşlemci tabanlı lisanslama modeli ile lisanslanıyor. ISA Server yazılımını çalıştıran makine üzerindeki her işlemci için birer işlemci lisansı alınıyor. Bu lisans sınırsız sayıdaki kullanıcının şirket iç ağından, internetten yada güvenlik duvarı dışındaki herhangi bir yerden ISA sunucusuna erişimini kapsıyor.

Bir başka deyişle ek sunucu lisansları, istemci erişim lisansları (CAL) veya internet connector lisansları almanıza gerek yok.

Microsoft Exchange Server Lisanslama

Bir Exchange Server çalıştırmak için öncelikle Exchange Server sunucu yazılım lisansını almanız gerekiyor. Daha sonra Exchange Server ‘da tutulacak her mailbox için CAL alınması gerekiyor.

Örnek vermek gerekirse;

Windows Server 2003 STD üzerinde çalışan Exchange Server ‘da 100 adet Mailbox tutuluyor olsun. Bu durumda ihtiyacımız olan lisanslar şöyledir.

  • 1 adet Windows Server 2003 STD.
  • 1 adet Exchange Server STD.
  • 100 Exchnage CAL
  • 100 Windows CAL

Bazı toplu lisanslama tiplerinde “CORE CAL” diye bir CAL tipi var. Şayet bu “Core CAL”a sahipseniz ayrıca 100exchange CAL ve 100windows CAL almanıza gerek kalmayabilir. CORE CAL için Microsoft İletişim hattı aranabilir.

Terminal Server Lisanslama

Terminal Server diğerlerinden farklı olarak bir ürün gibi satın alınmaz. Windows Server işletim sistemlerinin içinde gelen bir servistir. Bildiğiniz gibi Windows Server sistemler Remote Desktop yönetici modunda 2 eş zamanlı bağlantıya izin verir (Yönetim modunda bağlantı). Bunun için yapmamız gereken Bilgisayarıma sağ tıklayıp gerekli erişim iznini vermektir. Eğer Terminal Server hizmetini “Uygulama Modunda” kullanmak istersek önce Terminal Hizmetini yüklememiz gerekir.

Terminal Server sunucu yazılımı için bir lisans ücreti ödemenize gerek yoktur. Ancak Windows Server 2003 üzerinde ve Uygulama Modunda çalışan terminal servera bağlanacak her kullanıcı için “Terminal Server CAL” lisansı alınması gerekir. Ayrıca alacağımız Terminal Server CAL ‘ların kayıt edilmesi, aktivasyonunun yapılması ve CAL durumlarının izlenmesi için “Terminal Server Licensing” özelliğinin de yüklenmiş olması gerekmektedir. Bu araç Terminal server kurulumu sırasında yüklenebileceği gibi daha sonradan da yüklenebilir. Ayrıca bu hizmet farklı bir sunucu üzerine kurularak ayrı bir makinedeki terminal server hizmetinin lisans kontrolü gerçekleştirilebilir.

Windows Server 2003 üzerinde çalışan Terminal hizmeti ilk kurulduğunda 120 günlük ücretsiz kullanım süresi sağlamaktadır. Bu süre sonunda CAL ‘ların yüklenmesi gerekir aksi taktirde hizmet pasif olur.

Terminal Server erişim lisansı ile (Terminal Server CAL), Windows server erişim lisansı (Windows Server CAL) birbirine karıştırılmamalıdır. Diğer birçok sunucu yazılımında olduğu gibi ikisinin de alınması gerekmektedir.

Bir örnek vermek gerekirse;

Windows Server 2003 üzerinde çalışan Terminal hizmetimiz olsun. Ve 20 kullanıcımız şirket dışından buraya erişerek merkezdeki yazıcılara çıktı gönderdiklerini düşünelim. Bu yapıda ihtiyacımız olan lisanslar aşağıdaki gibidir.

  • 1 Adet Windows Server İşletim Sistemi Lisansı
  • 20 Adet Windows Server CAL
  • 20 Adet Terminal Server CAL

Windows 2000 Terminal Server sunucusuna erişen kullanıcılarınız yerel ağ altında Windows 2000 Professional ve Windows XP işletim sisteminde çalışıyor ve Windows Server CAL lisansları alınmış ise, bunlar için ekstra olarak Terminal Servis CAL almamıza gerek yoktur. Bu durum Windows Server 2003 üzerinde çalışan Terminal Hizmeti için değişti ve artık 2003 Terminal sunucuya erişen her kullanıcı yada cihaz için işletim sistemi fark etmeksizin Terminal Server CAL gerekiyor.

Terminal Server CAL tipleri ve özellikleri aşağıdaki gibidir.

Windows Server 2003 Terminal Server Device CALs: Windows Server 2003 Terminal Server bilgisayarına bağlananlar için Per Device lisanslama modunda destek verir. Aygıt başına alınan lisanstır. Bir aygıt üzerinden istenen sayıda erişim sağlanabilir. (İçeriden yada dışarıdan)

Windows Server 2003 Terminal Server User CALs : Windows Server 2003 Terminal Server bilgisayarına bağlananlar için Per User Lisanslama modunda destek verir. Kullanıcı başına alınan lisanstır. Terminal Server’a alınan lisans sayısı kadar kullanıcı farklı aygıtlar üzerinden erişebilir. (İçeriden yada dışarıdan)

Windows Server 2003 Terminal Server External Connector licenses: Windows Server 2003 Terminal Server bilgisayarına dışardan bağlanan kullanıcılar için sınırsız bağlantı desteği verir.

Windows 2000 Server Terminal Services CALs: Windows 2000 Server Terminal Server bilgisayarına bağlanan Windows 2000 Professional ve Windows XP Professional bilgisayarları dışındaki sistemler için kullanılan lisans modudur.

Windows 2000 Server Terminal Services Internet Connector licenses: Windows 2000 Server Terminal Server bilgisayarına internet üzerinden aynı anda 200 anonim bağlantıya izin veren lisans tipidir.

Windows 2000 Server Built-In licenses: Windows 2000 Server Terminal Server bilgisayarına bağlanan Win2K Pro veya Windows XP clientları için yerleşik olarak gelen lisanslama modelidir.

Her ürün lisansında olduğu gibi ihtiyaçlarımızı iyi değerlendirip en uygun seçimi yapmalıyız.

 Small Business Server Lisanslaması

Microsoft Small Business Server ürününde ise bazı nedenlerden dolayı durum biraz daha farklı. SBS ‘in 2 farklı sürümü mevcut. Standart ve Premium. Her ikisi de 75 kullanıcıya kadar destek vermektedir. SBS sistemlerde Terminal server hizmeti çalışmamaktadır. Ayrıca SBS çalıştıran bir makine, herhangi bir Active Directory ortamında Additional DC olarak görev alamaz. Yalnızca root DC olarak yapılandırılması gerekmektedir. (aslında tartışmaya açık bir konu.)

Bu kısa bilgiden sonra sürümlerinin nasıl lisanslanacağı konusuna bir göz atalım.

SBS Standart Edition

İçerisinde “Share Point Service”, “Exchange Server 2003″, “Microsoft Outlook 2003″ ile birlikte gelir ve en güzel yanı da bunlar için ayrıca lisans ücreti ödemek zorunda değilizdir. Ancak dediğimiz gibi Terminal hizmeti çalışmaz ve 75 kullanıcıya kadar destek verir. OEM ya da diğer lisanslama programları ile satın alınıp kullanılabilir. Yine SBS ‘e bağlanacak her bilgisayar için ayrıca CAL alınması gerekmektedir.

SBS Premium Edition

SBS Standart Edition ile gelenlere ek olarak “SQL Server 2005 Workgroup”, “ISA Server 2004″ ve “Office Frontpage 2004″ ile birlikte gelir. Aynı şekilde bu ürünler için ayrıca lisans ücreti ödememize gerek yoktur. Terminal Hizmeti maalesef bu sürümde de yoktur. Yine en fazla 75 kullanıcıya kadar destek verir. SBS Sunucuya bağlanacak her kullanıcı için CAL alınması gerekir. Üzerinde gelen SQL, Exchange servisleri de kullanılacaksa gerekli CAL’lar alınmalıdır. R2 sürümleri için ise CAL durumları biraz farklılık gösteriyor. R2 CAL biraz daha kapsamlı hale getirilmiş durumda. Ortamdaki diğer sunucular üzerinde çalışan SQL ve Exchange servislerine de ayrıca CAL almadan erişebiliyoruz.

Vereceğimiz bilgiler şimdilik bu kadar. Konunun ne kadar geniş ve ayrıntılı olduğunu eminim anlamışsınızdır. Ben piyasada sık karşılan ürünler ile ilgili genel bilgiler vermeye çalıştım. Diğer ürünler ve tüm sorularınız için en güvenilir kaynak Microsoft iletişim hattıdır.

Yazılım satın alma ve lisans konusunda sık kullanılan terimlere ve anlamlarına aşağıdaki linkten ulaşabilirsiniz.

http://www.microsoft.com/turkiye/girisimci/buy/additional/glossary.mspx

Uyarı: Bu yazı 2007 yılı sonunda yayımlanmıştır. Geçen süre içerisinde yazı içinde yer alan ürünlerin yeni sürümleri çıkmış ve lisanslama politikaları değişikliğe uğramış olabilir. Eğer okuduğunuz bilginin doğruluğu konusunda şüpheliyseniz en güncel bilgiyi Microsoft iletişim hattından ve ya lisanslama ile ilgili çalışan iş ortaklarından edinebilir, yazı altına yorum ekleyerek diğer kişiler ile paylaşabilirsiniz.

Yazı Etiketleri: , , , , , , ,

Yorumlar (42)

  1. Hüdai ÇITLAKOĞLU

    Merhaba,
    Güzel ve yararlı bir bilgi paylaşımı olmuş.
    Terminal server başlığı altında, ” Terminal servisi için bir lisans ücreti ödemenize gerek yoktur.”
    demişsiniz.
    Fakat Microsofta “Windows server 2008 de uzak masa üstü bağlantısı ile bağlanmak istediğimizde ayrıca Kullanıcı Erisim Lisansı almamıza gerek varmıdır?” sorusuna “Terminal CAL almaniz gerekmektedir.” ifadesini kullandılar.
    Bu konuda yardımcı olabilirmisiniz?
    Ücret varmıdır yokmudur?
    Kolay gelsin.

  2. Serhat AKINCI

    Merhaba, terminal servisi için ücret ödemiyorsunuz ancak bağlanacak kullanıcılar erişim lisansına sahip olmalı yani satın almalısınız. Aslında yazıda da aynı bilgi yer alıyor.

    Terminal servisi için bir lisans ücreti ödemenize gerek yoktur. Ancak Windows server 2003 üzerinde ve Uygulama Modunda çalışan terminal servera bağlanacak her kullanıcı için “Terminal Server CAL” lisansı alınması gerekir.

  3. Hüdai ÇITLAKOĞLU

    Cevap için teşekkürler.

  4. ahmet

    Serhat bey öncelikle çok güzel bir makale yaratmışsınız teşekkür ederim. Size bir sorum olacaktı.
    Ben active directory için 30 kullanıcım var. Her biri için cal lisansı almam gereklimi.

  5. Serhat AKINCI

    Selam Ahmet: Evet, Windows Server CAL gerekir.

  6. özcan

    yani zaten server icin lisans bedeli ödeniyor cihaz bedeli ödeniyor .. birde baska bilgisayarlardan baglanmak icinde lisans ücreti odemen gerekiyor ..

    sağ sağabildigin kadar misali

  7. Serdar Türkaslan

    Merhaba,
    Ben bir adet Web uygulamamı Windows Server 2003 Standart Edition’a yüklesem ve internete açsam, bu uygulamam aynı zamanda aynı makinadaki SQL 2005 Server’dan bilgi çekse, internette benim uygulamama giren her kişi için Server 2003 CAL ve SQL 2005 CAL lisansı almam mı gerekiyor ?

  8. Serhat AKINCI

    Serdar bey – Bu tip ve genelde sayısı belli olmayan dış erişimler için External Connector lisansları kullanabilirsiniz.

  9. Güray Çelik

    Merhaba Serhat Bey,
    Öncelikle çok güzel bir yazı olduğunu söylemeliyim. Size bir sorum olacak. Çalıştığım şirkette Windows Server 2003 Terminal Server kullanıyoruz. 55 adet Cal Lisansımız var. Bugün microsofttan aradılar Cal lisansınızda eksik var dediler. Nasıl yani dedim bizim lisansımız var. Evet görüyorum dedi fakat
    WinSvrCAL 2008 SNGL OLP NL UsrCAL
    R18-02709 nolu üründende 55 adet almamız gerektiğini belirttiler. Bu ürünün bizdeki CAL lisanslarından farkı nedir?
    Yani gerçekten almamız gerekiyor mu?

  10. Serhat AKINCI

    Güray bey, size ayrıca “Windows Server CAL” önermişler. Bu durumda elinizdeki 55 CAL’ın “Terminal Server CAL” olduğunu düşünüyorum. Örneğin 55 kullanıcı Terminal Server kullanmak için şunlar gerekir:

    - Windows Server 2003 İşletim Sistemi Lisansı (Terminal Server kurulumu için)
    - 55 adet Windows Server 2003 CAL (Kullanıcıların Windows Server hizmetlerini kullanabilmesi için)
    - 55 adet Terminal Server CAL (Kullanıcıların Terminal Server hizmetini kullanabilmeleri için)

    Yani TS + WinSvrCAL aynı anda 55′er adet olmalı.

  11. Güray Çelik

    Serhat Bey,
    İlginiz için teşekkür ederim. Dediğiniz gibi elimizdeki Terminal Server CAL lisansı. Bu Windows Server CAL lisansı makinelerin domain’e katılmasından mı isteniyor? Çünkü biz yaklaşık 9 Yıl oldu böyle kullanıyoruz ve aldığımız microsoft partneri bu lisansın alınacağını söylemedi. Bende eksik lisans denilince şaşırdım açıkçası.

  12. Serhat AKINCI

    Domain ortamı olsun yada olmasın Windows Server üzerinden hizmet alan her kullanıcı için “Windows Server CAL” ihtiyacı vardır. Buna ek olarak bazı servisler de (ör. Terminal Server için “Terminal Server CAL gibi”) ek lisanslara ihtiyaç duyarlar.

  13. Hayrullah Zafer

    Merhaba
    Güray bey’den istendigi tarzda da bizden Windows Server Cal Lİsans istediler,bizde 50 adet TS Cal vardı,biz 2004 senesinde alınan Windows Server Cal’ları microsoft a gonderdik(50 adet),bize microsoftun soyledigi, lisansların alınan serverla beraber faturasını bize gondermeniz gerekiyor demeleri.Bu normal midir?neticede bu server donanımını ilgilendiren bir durum degil dimi?sadece windows server Cal lisans faturası yeterli olur mu ?bu lisans konularında bunlar para kazanmak icin binbirtane bahane uydurumayı seviyorlar

    iyi calısmalar

  14. Ahmet Yerli

    Merhaba Serhat Bey;
    Şirketimize freedos pc ile open lisans win7 alıcaz bunlar aynı faturada gözükücekler önceden alınmış herhangi bir oem v.s lisansımız yok open yinede geçerli olur mu ?

  15. Serhat AKINCI

    Hayrullah bey,

    Elinizdeki Windows Server CAL’ların OEM, Open gibi sahip olma modellerine ve domain/workgroup &internal&external gibi kullanım senaryolarına gore değişebilen bir konu bu. İşin içinde çok fazla parameter olduğu için bu kadar bilgi üzerinden yorum yapmam doğru olmaz ama Microsoft Türkiye bu konuda en doğru yönlendirmeyi yapacaktır.

  16. Kaan AKCA

    Serhat Bey merhaba,

    Firmamızda 25 adet Win 7 Pro Open lisansı, 22 tane pc mevcut, sisteme yeni eklenecek pc’ler için GGK veya GGWA lisansı almamız gerekirmi? yoksa elimizdeki fazla Open lisansları yeni alacağımız pc’lerde hiçbir işlem yapmadan kullanabilirmiyiz?

    İyi çalışmalar

  17. Ayhan

    Serhat Hocam merhaba,

    gerçekten güzel ve yararlı bir makale olmuş. Emeğinize sağlık. benim de bir sorum olacak, windows 7 için open lisans ile select lisans arasında ne gibi bir fark var. arada küçümsenmeyecek bir fiyat farkı görünüyor.
    iyi çalışmalar

  18. Mehmet

    Makale süper ve açıklayıcı. Bir sorum olacak. Bir bilgisayar üzerinde gelmiş Vista Business oem lisansım var. Bu bilgisayarda XP çalıştırmak istiyorum. Hangi yöntemle yapabilirim.
    İyi çalışmalar.

  19. Serhat AKINCI

    OEM Vista BE downgrade hakkı ile XP kullanabilirsiniz. Bunun için gerekli medya ve ürün anahtarı için direkt Microsoft İletişim Hattı veya bir Microsoft iş ortağı ile temasa geçebilirsiniz.

  20. Abdullah

    Makale süper olmuş elinize sağlık. bir sorum olacak. Domain ortamın ve 40 kullanıcım var. 40 adette CAL lisansım var. bu server haricinde ERP programımın kurulu olduğu bir sunucum daha var. ERP programım web üzerinden çalışıyor ve şirket içi ve dışından da kullanılabiliyor. bu server içinde CAL lisans almam gerekir mi.

  21. abdulkadir

    Serhat bey yazınız için teşekkürler. 1.sorum server sisteme terminal server kurup aynı wifi ağı ile 3389 nolu port üzerinden el terminali bağlamak istiyorum. hangi tip lisansları almalıyım. rdpcal lisansı zorunlumu yoksa winsvrcal lisansı bu tip bağlantılarda yeterli olurmu ?
    2. sorum şuanda M.S 2008 ve 2003 serverlere lisanslamıyor. onları lisanslamadan kullanma şansımız yokmu ?
    şimdiden teşekkür ederim

  22. Serhat AKINCI

    Merhaba,

    El terminalleri için de bağlanacak kullanıcı sayısı veya cihaz sayısı kadar “RDS CAL” (eski ismi ile “TS CAL” veya “RDP CAL”) almanız gerekir. Windows Server CAL tek başına yeterli olmaz ancak ek olarak yine bulunmalı.

    Windows Server 2008 ve 2003 ‘ün artık satışı yok ancak kullanmak için hala lisansa sahip olmanız şart. Eğer elinizde yoksa Windows Server 2012 satın alıp downgrade hakkı ile alt sürümü kullanabilirsiniz.

  23. abdullah

    Serhat bey ellerinize saglık..
    cevremde bu kadar net bilgisi kimseden alamamıstım…ancak bu konularda hala tam kavrayamadıgım bazı seyler var..acıkcası gereksiz fazladan para vermek istemiyorum…en iyisi durumumu modellemek diye dusunuyorum…5 adet makina +1 adet tek işlemecili server almayı planlıyoruz…sql tabanlıbi muahasebe programı kullanacagız…+2 kişi laptoplarından uzaktan erişim kullanacak ama 3 kişi olursa daha iyi olur…hangi lisansları almam gerekli..??

  24. Ramazan

    Merhaba Serhat Bey;
    Geçenlerde firmamızı BSA aradı ve lisanslamaların nasıl gittiğini sordu, bende ilgili firma sürecimizi anlattım. Şöyle bir problemim var.
    Bir organize sanayi bölgesinde 2 fabrikamız var, mesafe 200 MT firma adı aynı adres farklı sadece. bu 2 fabrika birbirine fiber ağ ile bağlı. 1. fabrikamda bir adet windows server 2008 standart ve bu bilgisayarın içinde sqlserver standart kullanan bie ticari paket program var. Misal her 2 fabrikadan da bu sunucuya bağlanan 5 er kullanıcı var, tüm kullanıcılar W7PRO, server için 10 Cal ve SQL için 10 CAL var. BSA derki, diğer fabrikadan bağlananlar için de 5 adet Ts.CAL gerekiyor diyor. Doğrumudur. Ben herhangi bir terminal uygulaması çalıştırmıyorum.

  25. Serhat AKINCI

    TS CAL (güncel ismi ile RDS CAL -Remote Desktop Services CAL-) sadece uzak masa üstü oturumu açan kullanıcılar için gereklidir ve bu TS CAL’ın ürün anahtarı, kurulumu yapılmış olan Terminal Server (yani Remote Desktop Server) üzerine girilir. Verdiğiniz bilgilerden anladığım kadarıyla sizin tüm kullanıcılarınız kendi bilgisayarları (Win7Pro) üzerinde yerel oturum açıyor, bir masa üstü uygulaması kullanıyor (bie) ve bir Windows Server üzerindeki SQL servisinden hizmet alıyor. Bu durumda ortada bir Remote Desktop Servcices (Terminal Server) yok. Yani Sunucu tarafı için Windows Server CAL ve SQL Server CAL yeterlidir.

  26. Mehmet

    Serhat hocam öncelikle herkes gibi bende size çok
    teşekkür etmek istiyorum.
    Benim de sizi bir iki sorum olacak umarım yardımcı olursunuz. Şimdiden ilgi ve alakanıza teşekkür ederim.
    şirketimizde bulunan erp sunucusu için sql server 2012 std core olp 2lic nl lisansı aldık.Şirket içerisinde 65 tane pc kullanıcısı bu programa bağlanıyor.Böylece sql cal lisansı almamış olduk.Bu doğru mudur?
    ikincisi: Bunun üzerinde kurulu ws2003 std cal lisansı yok. olmalı galiba değil mi?
    client makianaların üzerinde serial etiketleri var ama faturaları yok. Bu sorun olur mu?
    Bazı makinaların üzerinde ise etikette yok faturada bunlar içinde ggwa diye bir lisans aldık. Doğru mu yaptık..teşekkürler…

  27. Serhat AKINCI

    Merhaba Mehmet,

    - SQL Server 2012 için 2Core (veya LP veya vCPU) lisansı almışsınız. Bu durumda SQL servisi için 2Core (veya LP veya vCPU) atamasını geçmemek şartıyla ayrıca SQL Server CAL almanıza gerek yok, 65 kullanıcınız da bu hizmetten faydalanabilir.
    - Windows Server CAL da ayrıca gerekir. Yani SQL Server CAL (veya Core bazlı lisanslamaya) ek olarak SQL Server 2012 ‘nin kurulu olduğu işletim sistemine uygun kullanıcı başına Server CAL da olması gerekir. WS2003 Server CAL çok uzun zamandır yok. Eğer yeni alım yapacaksanız WS2012 Server CAL alıp WS2003 sunucularınız için kullanabilirsiniz. Eğer stand-alone sunucularınız varsa her bir sunucu için Server CAL almalısınız. Eğer bir AD Domain ortamınız varsa lisans sunucusu oluşturup 65 adet uygun Server CAL girişi yaparak domain üyesi tüm sunucularınız için kullanabilirsiniz.
    - COA Etiket ve fatura OEM ibrazı için önemlidir. Fatura çok daha önemli çünkü ne zaman ve hangi donanım ile birlikte satın aldığınızı başka türlü kanıtlama şansınız çok zor.
    - GGWA bir lisanslama kitidir ve önceden alınmış donanımlar üzerine OEM işletim sistemi koyabilmenizi sağlar. Doğru bir alım.

  28. tolga yılmaz

    Elinize saglık çok güzel ve yararlı bir yazı olmuş…

  29. Sedat

    Merhaba Serhat Bey,
    Yeni çalıştığım mağazada 1 windows server standart 2003, 5 ts ve 5 server cal lisansı bulunmaktadır. Ayrıca server üzerinden 2003 office programı kullanıyoruz. Microsoft Open Lisansına office dahil midir. Teşekkürler.

  30. Mahmut

    Serhat Bey merhaba;

    Server 2003 ve öncesinde sunucuya bağlanacak bilgisayarlar için elimizdeki erişim lisansı (CAL) kadar denetim masasından lisans bölümüne değer giriyorduk.

    Server 2008 ve sonrasında bu değeri girebileceğimiz bir yer var mıdır?

  31. Serhat AKINCI

    Windows Server 2008 ve sonraki sürümlerde “Windows Server CAL” için ürün anahtarı girişi yapılmaz. Gerekli sayıdaki CAL satın alındıktan sonra belgelerini (lisans dokümanları, fatura, vb.) bulundurmanız yeterli.

  32. sezgin

    slm hocam kolay gelsin vermiş oldugunuz bilgiler için şimdiden tşkler. ben internet cafe işletiyorum 17 pc var open lisanslama aldıgım da tekrardan pclerime pormat atmak zorundamıyım.ve 17 pc lik için fiyat nedir?

  33. Serhat AKINCI

    Mevcut PC’lere Open Lisans almak için alt tarafta mutlaka lisanslı (OEM, Kutu vs..) bir işletim sistemi gerekir. Eğer yoksa, GGWA/GGK denen lisans türünü alıp mevcut işletim sistemini yeniden kurmadan lisanslayabilirsin. Ve bu lisans Open Lisans kapsamına da alınabiliyor.

  34. engin

    Serhat hocam merhaba,

    kısa bir sorum olacak exchage 2010 cal lisansı etik açıdan alınan lisans mıdır?

  35. Serhat AKINCI

    Etik açıdan değil ticari açıdan açıdan bir lisanstır :) Exchange Server bir üründür ve Exchange Server’a bağlanacak her kullanıcı için, kullanacağı özelliklere göre “Kullanıcı Erişim Lisansı – CAL” satın alınması gerekir.

  36. Ercan D.

    Hocam Merhaba,

    Şirket içerisinde domaine dahil etmemek kaydı ile home lisans kullanılabilir diye biliyorum.
    Windows 8 Single Langue lisanslı diz üstü bir bilgisayar domaine dahil etmeden ( Zaten domain dahil yeri pasif konumda istesekte domaine alamayız ) kullanılması yasalmıdır.

    Birde bu kullanıcı Server’lara rdp yaptığında cal ve rdp lisansı olması durumunda kullanılması yasalmıdır, yoksa windows 8 pro lisansımı alınması gerekiyor.

  37. Özgür

    Merhaba Serhat Bey,

    Şirket içinde MAPs lisansın vermiş olduğu ürünleri kullanıyoruz. 10 Windows 1 Server + 1 SQL. Şirket içinde uygulama geliştiriliyor ve SQL’e IIS üzeriden Web sitesi erişiyor ama ayrıca yazılım geliştiren kullanıcılar sa kullancısı ile SQL’e Management Studio üzerinden bağlanıyor. Böyle bir durumda kullanıcılar için SQL CAL alınması gerekiyor mu?

    Şimdiden çok teşekkürler.

  38. Serhat AKINCI

    @Ercan – Windows XP ve Office 2003 zamanında Home sürümlerin işyerinde kullanımı konusunda bazı karmaşalar/belirsizlikler vardı. Windows 8 için eğer ürünün EULA maddelerindeki kurallara uyuyorsanız işyerinde kullanım konusunda bir problem yok. Zaten Windows 8 için artık bir “Home” sürümü de yok. Elindeki “Windows 8″ yapısı gereği zaten AD Domain üyesi olamaz, ama ağ içindeki kaynakları kullanıp hizmet alabilir. Elindeki “Windows 8″ sürümü üzerinden herhangi bir Windows Server’a RDP yapabilirsin. Eğer bu RDP bağlantısı sadece yönetim amaçlıysa (mesela administrator olarak sunucu yönetimi yapmak için) zaten 2 adete kadar ek lisans gerektirmeden yapabilirsin. Eğer bu RDP bir kullanıcının oturum açması ve o sunucu üzerindeki kaynakları/uygulamaları kullanması için ise (yani sunucuya Remote Desktop Services görevleri yüklüyse), kullanıcı veya aygıt başına 1 Remote Desktop Server CAL + 1 Windows Server CAL gerekir.

    @Özgür – Normal şartlarda geliştiriciler için SQL Server’ın Developer sürümü tercih edilirken, production ortamda SQL Server Standard, Enterprise, BI gibi diğer sürümler tercih edilir. Developer sürümün geliştirici erişimleri için kendine has lisanslama modeli vardır. Bu senaryoda tüm geliştiriciler Developer sürüm üzerinde çalışmalarını yapar, canlıya alınması gereken işler ise production ortamdaki kullanıcıların eriştiği SQL Server’a gönderilir. Production SQL Server ise kullanıcı/aygıt veya işlemci/çekirdek başına lisanslanır. Anladım kadarıyla senin senaryoda hem geliştirme hem de canlı ortam aynı. Eğer işlemci/çekirdek başına bir lisanslama da yoksa SQL Server’a SSMS ile erişen geliştiriciler için SQL Server CAL gerekebilir ama emin değilim. Bu konuyu MAP için iletişimde olduğun Microsoft yetkilisinden teyit etmen daha doğru olur sanırım. Yanlış yönlendirmiş olmak istemem.

  39. Osman dogu

    Serhat bey merhabalar Bilmem cevaplarmısınız sorum olacakti daha doğrusu yardım şöyleki
    windows 8.1pro kutu lisanslı ürün satın aldım ürün anahtarı evin kalabalık bir zamanı kayboldu bulamadım yani kısaca çalındı.yeni ürün anahtarı ve eski çakınan ürün anahtarının ipatali için microsoftu aradım 80 tl karşılığında yenisini alabileceğimi söylediler fakat eskisi çalınan hakkında yani muallak konuşuyorlar bedavaya çalana ürün kullandırmak istemiyorum esksini nasıl geçersiz yAda iptal ettirebilirim bunun bir yolu varmıdır microsoftan ingilizce dikinde 1 mail aldım yabancı dilim malesef yok google ile çeviride anlamsız birsey ortaya cıktı inanın ne cvp yazacağımıd bilmiyorum. son olarakta bana ait olan bu kutu lisan anahtarını başkasıda aynı anda kurup kullanabilirmi bunu önlemenin bir yolu varmıdır. Gerçekten cok önemli benim için bu konu yardımcı olursanız minnettar olurum teşekkürler uzun yazı ve sorularım için beni affedin başka kimden yardım isteyeceğimi bilemedim

  40. Mustafa T.

    Merhaba,

    Yazınız oldukça geniş.

    Yeni bir bilgisayarı freedos lisansı ile aldıktan sonra, üzerine kurumun sahip olduğu akademik lisansı kullanarak işletim sistemi yüklemenin hukuki veya teknik bir sakıncası var mıdır?

  41. Serhat AKINCI

    @Mustafa T. – Merhaba, normal şartlarda Open License ürünlerini (lisans sayısına ve EULA’ya bağlı kalarak) kuruluşunuza ait herhangi bir bilgisayara yükleyebilirsiniz. Akademik lisanslar da Open (Volume) License kapsamında olduğu için aynı şartlar geçerlidir. Ama yine de bu bilgide bir değişiklik olup olmadığını Microsoft Türkiye tarafındaki müşteri temsilcinizden teyit etmenizde fayda var.

  42. Erdoğan Ejdar

    Serhat Bey Merhaba,
    Active directory deki kullanıcılarımın bilgisayarlarındaki MS Office Lisans Keylerini listeleyebileceğim bir araç mevcut mu? Ms Office Box lisans kullandığımız, şirkete işe başlayan ve ayrılan personellerde aynı bilgisayarları kullanıcı değiştirerek verdiğimiz için işin ucunu kaçırdık.Kimde hangi lisans var takip edemiyoruz.
    Teşekkürler.

Yorum Ekle