Şurada duyurusunu yaptığım System Center Virtual Machine Manager 2012 Beta için hızlıca bir kurulum makalesi yayımlamak istedim. Daha önce de söylediğim gibi VMM12’nin yeni özelliklerine yer vereceğim ve yeni yönetim modelini ele alacağım Türkçe çalışmalar da paylaşacağım ama bu süre zarfında ürüne göz atmak isteyen her seviyede BT çalışanı aşağıdaki adımları referans alarak kurulumları gerçekleştirebilir.

!Bilgi: Bu makale System Center Virtual Machine Manager 2012 ürününün Beta dağıtımı üzerinden oluşturulmuştur. Makalede yer alan kurulum adımları, gereksinimleri ve dağıtım senaryoları, daha sonra yayımlanacak RC ya da RTM sürümler için farklılıklar gösterebilir. Bu nedenle zamanın ötesine şimdiden bir not düşüyorum: Eğer System Center Virtual Machine Manager 2012 RTM kurulumu gerçekleştiriyorsanız, bu makale büyük oranda kurulum adımları için ihtiyacınızı karşılayacaktır ancak yine de blog üzerinde ya da VMM bölümünde Virtual Machine Manager 2012 RTM için kurulum makalelerini aramanızı ve o kaynakları kullanmanızı öneririm :)

Kurulum makalelerini genelde mümkün oldukça detaylı ele almaya çalışıyorum çünkü herkese hitab edebilmesi benim için önemli. Bu makalede kurulumunu yapacağımız ürün henüz beta ama yine de mümkün olduğunca detaylı ele almaya çalışacağım çünkü böyle bir ürünü daha önce hiç kurmamış kişiler de faydalanabilsin istiyorum.

VMM2008 ile kıyaslarsak VMM12 Beta’da bir çok yenilik olduğunu söyleyebiliriz. Kurulum tarafındaki en önemli değişikliklerden birisi ise artık kurulumda gelen bir SQL Express dağıtımı olmaması. VMM2008 kullananlar hatırlayacaktır. Kurulum sırasında remote bir SQL server kullanabildiğiniz gibi, kuruluma entegre olarak gelen bir SQL Express dağıtımı ile de devam edebiliyordunuz. VMM2008 yapısında SQL Express belirli sayıda Host ve VM yönetimi için gerekli DB alanını ücretsiz olarak sağlayabiliyordu. Ancak VMM12’de bu senaryo desteklenmiyor ve normal bir SQL sürümüne ihtiyacınız var (local ya da remote). Az sonra desteklenen SQL sürümlerine geleceğim.

Test kurulumu için benim kullandığım senaryoda iki sunucu var. Biri VMM12 rolleri için, diğeri ise SQL Server olarak çalışıyor. DC yani active directory yapının default rolü, mutlaka olmalı. Bir Hyper-V host ise yönetimsel testler için yer alıyor. İlk etapta şart değil ancak kurulum sonrasında birşeyler test etmek, özellikleri biraz kurcalamak istiyorsanız, yönetmek için bir Hyper-V host’a ihtiyacınız olacak.

Kısaca topoloji

Kurulum kaynağı

Kurulum için source’u indirmeniz gerekiyor. Eğer daha önce indirmediyseniz 834.8MB boyutundaki kurulum dosyasını aşağıdaki url ile indirebilirsiniz:

http://www.microsoft.com/downloads/en/details.aspx?FamilyID=e0fbb298-8f02-47e7-88be-0614bc44ee32

Kısaca kurulum öncesi hazırlıklar

- VMM Server için Windows Server 2008 R2 Standard, Enterprise ya da Datacenter sürümlerinden birini kullanmanız gerekiyor. Diğer OS’ler desteklenmiyor.

- Administrator Console‘u VMM Server ile aynı sunucuya kurabileceğiniz gibi, ikinci konsolu Windows 7 Professional, Enterprise, Ultimate x32/x64 OS’ler üzerine ya da farklı bir Windows Server 2008 R2 STD, EE, DC sürümü üzerine de kurabilirsiniz.

- SQL Server için SQL Server 2008 ya da SQL Server 2008 R2 Standard, Enterprise ve ya Datacenter sürümlerinden birini kullanmalısınız. (Local ya da remote olabilir).

- Ayrıca VMM12 üzerinde WinRM 2.0, PowerShell 2.0, Microsoft .NET Framework 3.5 Service Pack 1 (SP1) ve Windows Automated Installation Kit (AIK) for Windows 7 ‘de bulunmalı.

Bu temel gereksinimleri önceden kontrol edip eksik olanları yüklerseniz, daha problemsiz bir kurlum gerçekleşir. Ben kurulum sırasında durumun ne olduğunu gösterebilmek adına herhangi bir ön hazırlık yapmadan devam ediyorum. Sadece temel OS ve default ayarlar ile SQL Server kurulumu gerçekleştirdim.

Virtual Machine Manager 2012 Beta Kurulumu

Node1.msft.local yani VMM Server ve Administrator Console kurulumlarını yapacağım makine üzerinde devam ediyorum. Yazının devamını oku … »

Küçük bir script bazen çok zaman kazandırabiliyor :) ki nvspscrub.js ‘te böyle bir java script. Windows üzerinde java script’ler cscript ile çalışır. Cscript ise Windows scripting host‘un command line’dan calışan interpreter‘ıdır.

Özellikle Windows Server Core + Hyper-V çalışan box’lar da virtual networking’e müdahale etmek kimi zaman zordur çünkü komut seti, GUI gibi noktalar kısıtlıdır. Ayrıca sunucuya remote management tool’lar ile erişemediğiniz durumlarda troubleshooting’i komut satırından yapmanız gerekir ve tecrübe gerektirir.

Eğer Windows Server Core + Hyper-V üzerinde virtual networking ile ilgili bir problem yaşıyorsanız ve troubleshooting noktasında çözümsüz kalırsanız aklınızda bulunsun; sistem üzerindeki tüm virtual neteworking konfigürasyonunu sıfırlamak çoğu zaman çözüm olabilmektedir. Bu işi yapmak için ise nvspscrub.js‘i kullanabilirsiniz. Ayrıca, ihtiyaç duyduğunuz taktirde bu scripti Windows Server 2008 Full + Hyper-V üzerinde de aynı amaçla kullanabilirsiniz. Gerçi Windows Server 2008 Full + Hyper-V üzerinde birçok GUI olduğu için işiniz daha kolay ama pratik olduğu için bu scripti de tercih ediyor olabilirsiniz.

nvspscrub.js download için: http://code.msdn.microsoft.com/nvspscrub/Release/ProjectReleases.aspx?ReleaseId=2916

home page: http://code.msdn.microsoft.com/nvspscrub

Script 3 adet parametreye sahip. Bu parametreleri cscript nvspscrub.js /? ile görebilirsiniz:

/v parametresi ile: Host (parent partition) üzerinden sadece disabled durumdaki virtual NIC’leri silebilirsiniz (eğer varsa, yani Allow management operating system to share this network adapter seçeneğini kullanmışsanız ).

/p parametresi ile: Host (parent partition) üzerindeki tüm virtual network konfigürasyonunu silebilirsiniz. Bu parametre ile host üzerindeki external, internal, private virtual switch’lerin tamamı, varsa parent partation üzerinde ekli virtual NIC’ler (VM’lerin virtual NIC’lerini silmez) ve parent partition üzerindeki fiziksel NIC’lerde çalışan switch protocol’lerin (microsoft virtual network switch protocol) tamamı silinir.

/n parametresi ile: Spesifik bir NIC belirterek sadece o NIC ile ilişkili virtual networking konfigurasyonunu silebilirsiniz.

Senaryodaki host üzerinde 5 VM çalışıyor, 1 adet external network tanımlı (yani bir virtual switch var) ve VM’ler bu switch’e üye. External bir switch olduğu için bu virtual switch’in bind edildiği bir fiziksel NIC var. Bu NIC’i host sistem ile paylaşmıyorum (yani Allow management operating system to share this network adapter seçili değil) bu nedenle host için yaratılmış herhangi bir virtual NIC yok.

Tüm konfigürasyonu uçurmak için /p parametresi ile aşağıdaki komutu veriyorum.

cscript nvspscrub.js /p

Ve konfigürasyon anında siliniyor.

Dikkat ederseniz bir adet virtual switch ve bir fiziksel NIC üzerindeki bind tanımı silindi (unbind the switch protocol). Olması gereken de buydu ve senaryomuz ile sağlamasını yapabilirsiniz.

Bu noktadan sonra parent partition üzerindeki tüm virtual networking konfigürasyonu kaldırılmış oldu. Şimdi yeniden virtual network’ler yaratabilirsiniz. VM’ler üzerindeki vNIC’ler aynen durduğu için de bu VM’leri yeni virtual switch’lerinize hızlıca üye yapabilirsiniz.

Hyper-V Virtual Machine Export – import

Bir sanal makineyi tüm sanal donanımları ve konfigürasyonu ile çalıştığı host üzerinden başka bir host’a taşımak için kullanabileceğiniz en basit ve min. konfigürasyon gerektiren yöntem export/import yöntemidir.

Virtualization Infrastructure’ınıza göre farklı topolojilere, farklı hardware/storage ürünlerine sahip olabilirsiniz. Örneğin cluster ortamında çalışan node’larınız yada standalone çalışan host’larınız olabilir. Ne şekilde olursa olsun, Hyper-V üzerinde çalışan bir VM’i export ederek farklı bir Hyper-V Host üzerine import etmek gerçekten çok zahmetsiz bir aksiyondur.

Export/Import özelliği Hyper-V kurulumu ile gelen default bir özelliktir ve herhangi bir ek konfigürasyona ihtiyaç duymaz. Hyper-V kurulumundan sonra, örneğin Hyper-V Manager konsolu üzerinden ilgili aksiyonu rahatlıkla gerçekleştirebilirsiniz.

Ek bir bilgi: Eğer gerekli topoloji oluşturulmuşsa yani cluster ve shared storage yapısına sahipseniz ve host’larınız cluster olarak çalışıyorsa, VM taşıma işlemi için Live Migration veya Quick Migration yöntemlerini kullanmak daha doğru bir karar olacaktır.

 Peki Export/Import özelliğini tam olarak hangi senaryolarda kullanıyoruz?

Aslında Export/Import kelimelerine yabancı olmadığınızı düşünüyorum çünkü IT’de sıkça karşılaştığımız ve gerçekten de ayrılmaz iki kavramdır Export ile Import.  Mesela  Internet Explorer ayarlarınızı export edebilir, daha sonra oluşan dosyayı başka bir sistemde çalışan Internet Explorer’a import ederek ayarlarınızın o sisteme taşınmasını sağlayabilirsiniz. Yada bu export dosyasını  hemen import etmeyip daha sonra kullanmak üzere saklayabilirsiniz. Buradaki temel amaç nedir? Temel amaç, belirli bir efor ve zaman harcanarak tanımlanmış olan bir takım ayarların, bu ayarlara sahip olmayan başka bir sistem üzerine (veya aynı sistem üzerine) yine minimum efor ile aktarılmasıdır. Eğer bu ayarları export etme şansınız olmasaydı, oturup tüm ayarları tek tek yapmak durumunda kalacaktınız. Bu senaryo Export/Import için verilebilecek en basit örneklerden biriydi. Gelin şimdi Hyper-V tarafındaki export/import aksiyonuna göz atalım.VM Export/Import özelliği temelde kopyalama (clone), taşıma (migration) ve bazı durumlarda offline yedekleme (offline backup) için kullanılmaktadır. Yani temelde 3 senaryo için kullanıyoruz:

·         Clone: Bir VM’in kopyasını oluşturmak için ve bu kopyayı o host yada başka bir host üzerine almak için (Kopyalama sonrasında Windows Guest OS’ler için sysprep gerekebilir çünkü var olan kopya ile SID çakışma ihtimali vardır)

·         Migration: Bir VM’i çalıştığı host üzerinden alıp, var olan konfigürasyonu ile birlikte başka bir host üzerine taşımak için.

·         Offline Backup: Bir VM’in yedeğini almak, gerektiğinde yedek alınan tarihteki kopyayı tekrar çalışır hale getirmek için.

Yazının devamını oku … »

Dün 7 bölüm halinde blog post olarak yayınladığım iSCSI Software Storage ile Hyper-V Host to Host Failover Cluster Kurulum dokümanının tek parça pdf versiyonunu aşağıdaki linki kullanarak download edebilirsiniz.

Download Link : http://www.serhatakinci.com/files/Hyper-VClusterDocument_SA.zip
Doküman Sürümü : 1.0
Dosya İsmi : Hyper-VClusterDocument_SA.zip
Dosya Boyutu : 5MB
Download Sayısı : N/A

Doküman ile ilgili görüş ve sorularınız için iletişim bölümünden bana ulaşabilirsiniz.

– Güncelleme –
Windows Server 2008 Hyper-v Failover Cluster kurulumunu ele alan söz konusu dokümanın Windows Server 2012 Hyper-V Failover Cluster kurulumu için olan versiyonuna aşağıdaki bağlantı üzerinden erişebilirsiniz: http://www.serhatakinci.com/index.php/windows-server-2012-hyper-v-failover-cluster-kurulumu.html
– Güncelleme –

Önceki bölümler doğrultusunda failover cluster yapımızı hazırladığımıza göre, artık cluster yeteneklerini test edebiliriz.

– Güncelleme –
Windows Server 2008 Hyper-v Failover Cluster kurulumunu ele alan bu doküman serisinin, en güncel sürüm olan Windows Server 2012 Hyper-V Failover Cluster kurulumunu ele alan yeni versiyonuna şu bağlantı üzerinden erişebilirsiniz: http://www.serhatakinci.com/index.php/windows-server-2012-hyper-v-failover-cluster-kurulumu.html
– Güncelleme –

10. Hyper-V Failover Cluster Sonrası Gelen Yetenekler

10.1. Quick Migration – QM (Hızlı Taşıma)

10.1.1. Quick Migration Nedir?

Quick Migration yani hostlar arası Hızlı Taşıma özelliği cluster temelli bir özelliktir. Kullanım amacı ise bir fiziksel node üzerinde çalışan sanal makineyi, hızlı bir şekilde diğer fiziksel node üzerine taşımaktır. Yani QM, sanal makine seviyesinde hızlı taşıma sağlıyor.

Konuyu küçük bir senaryo ile örneklendirelim.

Yukarıda bir failover cluster yapısı kurduk ve üzerinde Cluster-XP isimli bir VM var. Bu VM şu an HV-Node1 fiziksel sunucusu üzerinde çalışıyor. Herhangi bir nedenden dolayı  HV-Node1’in kapatılması gerekiyor (Örneğin sunucuya fiziksel olarak ram ilavesi yapacağız). Bu durumda Quick Migration özelliğini kullanarak birkaç küçük tıklama ile HV-Node1 üzerinde çalışan Cluster-XP isimli VM’i, tüm içeriği ile birlikte cluster’ın diğer üyesi olan HV-Node2 üzerine taşımamız mümkün. İşimiz bittikten sonra HV-Node2 üzerinde çalışan VM’i tekrar Quick Migration ile eski konumuna geri alabiliriz.

Bu özellik Live Migration yani Canlı Taşıma özelliği ile karıştırılmamalı ki bu sık yapılan hatalardan birisi.

Quick Migration ile taşıma sırasında VM network üzerinde hizmet veremez ve taşıma sonrasında hizmet verdiği session’lar kapanmış, connection’lar kesilmiş durumdadır. QM’in en önemli karakteristiği budur, taşıma esnasında VM’e erişim kesilir!

Yazının devamını oku … »

Önceki bölümde failover cluster kurulumunu gerçekleştirmiştik. Bu bölümde ise cluster yapımıza sanal makineleri yani Virtual Machine servisini ekliyoruz.

– Güncelleme –
Windows Server 2008 Hyper-v Failover Cluster kurulumunu ele alan bu doküman serisinin, en güncel sürüm olan Windows Server 2012 Hyper-V Failover Cluster kurulumunu ele alan yeni versiyonuna şu bağlantı üzerinden erişebilirsiniz: http://www.serhatakinci.com/index.php/windows-server-2012-hyper-v-failover-cluster-kurulumu.html
– Güncelleme –

9. Hyper-V Sanal Makinelerini Cluster Yapısına Dahil Etmek

Failover Cluster kurulumunu tamamlamış ve nodeları cluster yapısı içerisinde görüyor olmamız, sanal makinelerin cluster ortamında çalışmaya başlaması için yeterli değil.

Cluster kurulumu sonrasında ilgili servisin yada uygulamanın cluster yapısına ayrıca eklenmesi gerekiyor. Failover Cluster yönetim konsolunu açarsanız henüz herhangi bir uygulama/servis olmadığını görebilirsiniz.

Yazının devamını oku … »

Önceki bölümlerde iscsı storage’i konfigüre ettik ve nodelar üzerinde gerekli olan adımları uyguladık. Bu bölümde ise failover cluster kurulumunu gerçekleştiriyoruz.

– Güncelleme –
Windows Server 2008 Hyper-v Failover Cluster kurulumunu ele alan bu doküman serisinin, en güncel sürüm olan Windows Server 2012 Hyper-V Failover Cluster kurulumunu ele alan yeni versiyonuna şu bağlantı üzerinden erişebilirsiniz: http://www.serhatakinci.com/index.php/windows-server-2012-hyper-v-failover-cluster-kurulumu.html
– Güncelleme –

8. Failover Cluster Kurulumu

Failover Cluster kurulumunu (konfigürasyonunu) tek bir node üzerinde yapacağız ve bu yapılandırma her iki node’a da etki edecek.

Ben kurulum için ilk node’u seçiyorum (özel bir nedeni yok). HV-Node1 üzerinde Failover Cluster Management konsolunu açıyoruz.

8.1. Cluster Kurulumu Öncesi Kontrol

Yazının devamını oku … »

Temel node konfigürasyonunu Bölüm-3 te tamamlamıştık. Bu bölümde ise nodelar için cluster yapısında kullanılmak üzere disk atama işlemini gerçekleştiriyoruz.

– Güncelleme –
Windows Server 2008 Hyper-v Failover Cluster kurulumunu ele alan bu doküman serisinin, en güncel sürüm olan Windows Server 2012 Hyper-V Failover Cluster kurulumunu ele alan yeni versiyonuna şu bağlantı üzerinden erişebilirsiniz: http://www.serhatakinci.com/index.php/windows-server-2012-hyper-v-failover-cluster-kurulumu.html
– Güncelleme –

7. Cluster Nodeları için Disk Atamak

Storage yani organizasyonumuzda storage.bemar.corp olarak yer alan ve Microsoft iSCSI Software Target yazılımını çalıştıran makineye geçiyoruz.

Microsoft iSCSI Software Target yönetim konsolunu açalım.

İlk işimiz az önce storage’i gösterdiğimiz Node’lar için Target tanımlamak. Bunu Nodelara storage’i gösterme işleminin tam tersi olarak düşünebilirsiniz. Yani bu sefer de Storage’e diyoruz ki “Bak burada sana gelen iki adet node var ve bunları senin üzerinde target olarak tanımlayalım ki atayacağımız diskleri kullanabilsinler :)”

7.1. iSCSI Storage üzerinde HV-Node1 için Target Tanımı

Storage makinesinde iSCSITarget konsolu üzerinde Create iSCSI Target diyerek Create iSCSI Target Wizard’ı açıyoruz.

Yazının devamını oku … »

Bölüm-2 de iSCSI Storage konfigürasyonunu yapmıştık. Bu bölümde ise cluster nodeların konfigürasyonu ile devam ediyoruz.

– Güncelleme –
Windows Server 2008 Hyper-v Failover Cluster kurulumunu ele alan bu doküman serisinin, en güncel sürüm olan Windows Server 2012 Hyper-V Failover Cluster kurulumunu ele alan yeni versiyonuna şu bağlantı üzerinden erişebilirsiniz: http://www.serhatakinci.com/index.php/windows-server-2012-hyper-v-failover-cluster-kurulumu.html
– Güncelleme –

6. Cluster Nodeların Konfigürasyonu

6.1. Genel Ayarlar

Hyper-V Nodeların yapılandırması ile devam edelim.

Nodelar üzerinde Windows Server 2008 Enterprise x64 işletim sistemlerinin kurulmuş ve tüm Windows update’lerin yapılmış olması gerekiyor. Her iki node için SP (service pack) durumları da aynı olmalı. Yani bir node üzerinde SP1, diğer node üzerinde SP2 olmamalı.

Bununla birlikte sistem’ler Hyper-V rolünü çalıştırmak için hazır olmalı (yani donanımsal ve yazılımsal gereksinimler sağlanmış olmalı). Bu konu için daha önce hazırladığım Hyper-V kurulum makalelerine bakabilirsiniz.

Hyper-V rolünü cluster öncesinde ve ya cluster sonrasında ekleyebilirsiniz. Tavsiyem cluster sonrasında eklemeniz. Biz senaryomuzda cluster kurulumunu yaptıktan sonra ekleyeceğiz.

İşletim sistemi kurulumu, SP, updates, Hyper-V gereksinimleri gibi konulara girmeden, bu gereksinimleri yerine getirdiğinizi kabul ederek devam ediyorum.

Nodelar üzerindeki fiziksel NIC’leri yapılandırarak devam edelim. Hatırlarsanız her node üzerinde 3 adet fiziksel NIC vardı.

Benim senaryomdaki NIC ip config.’ler şu şekilde.

Yazının devamını oku … »

iSCSI Storage yapılandırması ile devam ediyoruz.

– Güncelleme –
Windows Server 2008 Hyper-v Failover Cluster kurulumunu ele alan bu doküman serisinin, en güncel sürüm olan Windows Server 2012 Hyper-V Failover Cluster kurulumunu ele alan yeni versiyonuna şu bağlantı üzerinden erişebilirsiniz: http://www.serhatakinci.com/index.php/windows-server-2012-hyper-v-failover-cluster-kurulumu.html
– Güncelleme –

5. iSCSI Storage Konfigürasyonu:

Storage yapılandırması ile başlayalım.

Gereksinimlerde de belirttiğimiz gibi storage görevi görecek makine üzerinde Windows Server 2003 STD 32bit işletim sistemi çalışıyor. Bu işletim sisteminin kurulumu konusuna girmiyorum çünkü normal kurulum aşamaları dışında özel bir durum yok. İşletim sisteminin kurulmuş, tüm update’lerin yapılmış olması yeterli.

5.1. IP ve Domain Ayarları

Üzerinde en az iki NIC’e ihtiyacımız olduğunu söylemiştik.

İlk NIC storage makinesinin domain ve public iletişimi için public network’e bakmalı ve 192.168.5.x/24 aralığından ip adresi olmalı.

İkinci NIC’i ise iSCSI iletişimi için kullanacağız ve iSCSI network’e bakacak. 192.168.10.x/24 aralığından ip adresi olacak.

Bu iki network’ü birbirinden ayırmamızdaki amaç şu: iSCSI veri paketlerinin network yani ethernet üzerinden iletildiğini söylemiştik. Eğer ki iSCSI paketlerini public network üzerinden gönderirsek, o network üzerindeki diğer sistemlerin yaratmış olduğu trafik iSCSI paketlerini olumsuz etkileyebilir, daha da önemlisi zaten sınırlı olan veri aktarım hızını düşürebilir. Bu nedenle sadece bu iş için ayrılmış bir network ve network interface card’lar kullanmak performansı ciddi anlamda arttıracaktır çünkü ilgili network bandwidth tamamen bu işe dedicate edilmiş olur. Ayrıca iSCSI network’ü gbit network ekipmanları (nic, switch, cable) ile kurmanız şiddetle tavsiye edilir çünkü iletim hızı network bandwidth ile doğru orantılıdır.

Yazının devamını oku … »